Avustralya ve Kosta Rika gibi kıta dışı ülkelerin yanı sıra 34 Avrupa ülkesinin destek verdiği bu tarihi karara, Avrupa Birliği de kurumsal olarak tam destek açıklamasında bulundu. Ancak birlik içerisindeki fikir ayrılıkları dikkat çekti; AB üyesi Macaristan, Bulgaristan, Malta ve Slovakya anlaşmaya imza atmayan ülkeler oldu.
"Putin Tarihe Bir Suçlu Olarak Geçecek"
Kararın açıklandığı imza töreninde konuşan Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrij Sybiha, girişimin tarihi önemine vurgu yaptı. Sybiha, "Putin her zaman tarihe geçmek isteyen bir lider oldu. Kurulan bu özel mahkeme onun bu amacına ulaşmasına yardımcı olacak; ancak tarihe büyük bir suçlu olarak geçmesini sağlayacak" ifadelerini kullandı.
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da sürecin arkasında durduklarını belirterek, uluslararası hukukun çiğnenmesinin cezasız kalmaması gerektiğinin ve adaletin mutlaka tecelli edeceğinin altını çizdi.
Mahkemenin İşleyişi ve Zorluklar
Alınan bu resmi kararın ardından, özel mahkemede görev yapacak savcılar ve hakimlerin seçimi için teknik süreç başlatıldı. Mahkemenin idari yapısının Lahey’de (Hollanda) yapılandırılması planlanıyor.
Ancak uluslararası hukuk uzmanları ve analistler, mahkemenin pratikteki işlevselliği konusunda temkinli yaklaşıyor. Rusya’nın nükleer bir güç olması ve mevcut yönetim yapısı göz önüne alındığında, Vladimir Putin'in veya üst düzey generallerinin yakın gelecekte fiziksel olarak Lahey’deki bir sanık sandalyesine oturtulması ihtimali oldukça düşük görülüyor.
Buna rağmen uzmanlar, bu hamlenin sembolik değerinin çok yüksek olduğunu, Rus elitlerine yönelik uluslararası baskıyı artıracağını ve gelecekteki olası bir rejim değişikliği ya da diplomatik pazarlıklarda çok kritik bir hukuki koz işlevi göreceğini belirtiyor.